Bina Görevlisi (Kapıcı) İş Sözleşmesi ve Görevleri | Bina Yönetimi İçin Güncel Rehber
Kapıcısı olan taşınmazlarda, bina görevlisinin hangi koşullarda, ne kadar maaş ile çalışacağının net bir şekilde belirlenmesi ve bunun resmi bir belgeye dökülmesi gerekir. Bu resmi belgeye bina görevlisi (kapıcı) iş sözleşmesi denir.
Kapıcı ile yapılan iş sözleşmesinde; sözleşme türü, çalışma biçimi, işveren ve işyeri bilgileri, işe başlama tarihi, görev tanımı, ücret, ödeme zamanı, çalışma süresi ve dinlenme araları gibi temel hususların açıkça yazılması gerekir.
Sözleşmede yer alan bir hüküm Konut Kapıcıları mevzuatına veya İş Kanunu’na aykırıysa, bu durum sözleşmenin tamamını geçersiz kılmaz. Aykırı olan maddeler uygulanmaz; yerine ilgili mevzuat hükümleri devreye girer.
Kapıcı İş Sözleşmesi Neden Önemlidir?
Bina yönetimi açısından kapıcı iş sözleşmesi; hem çalışma düzenini netleştirir hem de ileride doğabilecek uyuşmazlıkların önüne geçer. Sözleşme yoksa veya eksikse en sık karşılaşılan problemler şunlardır:
- Ücret ve ödeme günü ihtilafları
- Çalışma saatleri / fazla mesai tartışmaları
- Görev tanımının belirsizliği
- Kapıcı konutu, aidat ve gider paylaşımı uyuşmazlıkları
- Sözleşme feshi sonrası tazminat ihtilafları
Kapıcının Görevleri Nelerdir?
Kapıcının görevleri sözleşmede açık şekilde yazılmalı ve bina yönetimi tarafından verilen talimatlarla uyumlu olmalıdır. Uygulamada en sık yer verilen görevler:
- Yöneticinin talimatı doğrultusunda kaloriferi zamanında yakmak, ısıyı ayarlamak ve söndürmek
- Hidrofor ve benzeri araçları çalıştırmak
- Binanın ortak alanlarını temiz tutmak
- Demirbaşları, araç-gereci düzenli ve işler halde bulundurmak
- Kendisine ayrılan konutu korumak; kendisi veya ailesinin verdiği zararları karşılamak
- Bina güvenliğine katkı sağlayacak önlemleri almak
- Servis hizmetlerini görmek, çöpleri toplamak, bahçe bakımını yapmak
- Verilen eğitimlere uygun davranmak ve koruyucu ekipman kullanmak
- İş sözleşmesinde belirlenen diğer görevleri yerine getirmek
Kapıcı Konutu, Giderler ve Uygulamada En Sık Tartışılan Konular
Kapıcıya konut tahsis edilen binalarda; “kira alınır mı, elektrik-su-doğalgaz giderleri kime aittir, aidat muafiyeti var mı?” gibi konular mutlaka sözleşmede net yazılmalıdır. Çünkü bu başlıklar, bina yönetimi ile çalışan arasında en çok uyuşmazlık çıkan alanlardır.
İlgili rehber: Aidat Borcu Ödenmezse Ne Olur?
Çalışma Saatleri ve Ara Dinlenmeleri Nasıl Düzenlenir?
Kapıcıların çalışma süresi genel olarak:
- Günlük: 7,5 saat
- Haftalık: 45 saat
Ara dinlenmeler (mola süreleri) çalışma süresinden sayılmaz. Bu sürelerde kapıcı serbesttir ve kendiliğinden çalışırsa “fazla mesai yaptım” iddiası her zaman kabul görmeyebilir. Bu nedenle çalışma saatleri, yaz/kış düzeni ve ara dinlenmeler sözleşme ekinde (talimatname) net yazılmalıdır.
Kapıcı İş Sözleşmesi Nasıl Sona Erer?
Kapıcı iş sözleşmesi farklı nedenlerle sona erebilir. Kapıcının haklı nedenle fesih yapması halinde bazı koşullarda kıdem tazminatı doğabilir. İşveren (bina yönetimi) tarafından fesihte ise ihbar/kıdem gibi haklar, fesih gerekçesine göre değerlendirilir.
Bu nedenle fesih süreci yürütülürken; tutanak, ihtar, savunma gibi belgelerin doğru düzenlenmesi gerekir.
İlgili rehber: Bina Yöneticisinin Görev ve Yetkileri Nelerdir?
Kapıcı İş Sözleşmesi Örneği (Sözleşmede Yer Alması Gereken Başlıklar)
Aşağıdaki liste, kapıcı iş sözleşmesi hazırlanırken “olmazsa olmaz” başlıkları gösterir:
- İşveren: Kat malikleri adına yetkili bina yönetimi
- Yönetici: Yönetici adı-soyadı
- İşyeri: Bina adı
- Adres: Binanın açık adresi
- Bina görevlisi: Ad-soyad ve kimlik bilgileri
- Yapılacak iş: Görev tanımı (temizlik, güvenlik, çöp, bahçe, kalorifer vb.)
- İşe başlama tarihi
- Sözleşme süresi: Belirli / belirsiz süreli
- Ücret: Aylık ücret, ek ödemeler
- Ücret ödeme zamanı: Ayın hangi günü
- Kapıcı konutu: Tahsis koşulları, tahliye süresi
- Giderler: Elektrik-su-doğalgaz ve limitler
- Çalışma saatleri: Yaz/kış planı
- Hafta tatili / genel tatil
- Yıllık izin
- Deneme süresi
- Özel şartlar: İzin döneminde işin nasıl yürütüleceği vb.
- İmza: Yönetici ve görevli
Sıkça Sorulan Sorular
Kapıcı iş sözleşmesi yazılı olmak zorunda mı?
Yazılı sözleşme, bina yönetimi ve çalışan için en güçlü ispat aracıdır. Uygulamada yazılı sözleşme olmaması ciddi uyuşmazlıklara yol açar.
Kapıcı görev tanımı sözlü verilebilir mi?
Sözlü talimat olabilir; ancak asıl görev tanımı mutlaka sözleşmede ve/veya ek talimatta yazılı olmalıdır.
Kapıcı konutu giderlerini kim öder?
Bu konu sözleşmeye göre değişir. Elektrik-su-doğalgaz giderleri ve limitler sözleşmede açık yazılmalıdır.
Kapıcı ara dinlenmede çalışırsa fazla mesai olur mu?
Ara dinlenmeler çalışma süresinden sayılmaz. Bu nedenle mola sırasında yapılan işin fazla mesaiye girip girmediği somut duruma göre değerlendirilir.
Kapıcı sözleşmeyi feshederse tazminat alır mı?
Haklı fesih şartları oluşmuşsa kıdem tazminatı hakkı doğabilir. Fesih gerekçesi önemlidir.
Sonuç
Bina görevlisi (kapıcı) iş sözleşmesi; görev tanımını, çalışma düzenini, ücret ve sosyal hakları netleştiren, bina yönetimini hukuki risklerden koruyan temel belgedir. Özellikle çalışma saatleri, kapıcı konutu giderleri ve fesih süreçleri sözleşmede açık yazıldığında, ileride yaşanabilecek anlaşmazlıkların büyük bölümü daha başlamadan önlenir.
